Cựu danh thủ Brazil nhìn lại sự nghiệp của anh bằng một bài viết trên trang The Players’ Tribune.

Khi nghĩ về World Cup, thứ đầu tiên hiện lên trong đầu tôi là màu sắc.

Những hộp thiếc nhỏ, được sơn màu xanh dương, vàng và xanh lá.

Những sắc màu tươi sáng nhất trên đời.

Ở Brazil, việc sơn màu lên những chiếc hộp là truyền thống trước mỗi kỳ World Cup. Người ta tràn ra đường, sơn lên những bức tường nơi mình sống. Cứ như thể đang có một cuộc thi ngầm: xem tường nơi nào có tranh đẹp nhất, lề đường nơi nào có màu rực rỡ nhất vậy.

Youngsters Daniel Albuquerque (L) and Fabio Junior play soccer near a
mural of Brazilian soccer star Ronaldo, in celebration of the World
Cup, at the Bento Ribeiro neighborhood in Rio de Janeiro, June 6, 2002.
Ronaldo was born in this neighborhood. Four time world champions Brazil
are competing in Group C with Turkey, Costa Rica and China in the first
Asia World Cup being co-hosted by Korea and Japan. Brazil will face
China on June 8. REUTERS/Sergio Moraes
SM/HB – RTRWCFN

World Cup 1982, như mọi đứa trẻ khác tại Brazil, tôi cũng ra ngoài và vẽ lên tường. Có cảm giác như mọi đứa trẻ trong xóm đều muốn trổ tài họa sĩ, những bức tranh tường mọc lên mọi nơi, với đủ thứ sắc màu và hình vẽ: nào chim, nào quốc kỳ, nào các tuyển thủ quốc gia.

Sau khi vẽ xong, đám trẻ theo chân một người già, ông Renato, để xem các trận đấu. Tôi không nhớ nhiều về Renato, ngoài việc ông quá to lớn so với cả bọn. Là lính không quân về hưu, ông hay mua cho đám trẻ chúng tôi đồ chiên và sô đa. Chơi vậy là sộp lắm, dù nó có thể chỉ là chuyện nhỏ với ông ấy. Cả đám ngồi đó dán mắt vào màn hình, và mơ một ngày từng đứa trở thành cầu thủ chuyên nghiệp.

Tôi lớn lên ở Bento Ribeiro, miền quê phía bắc của Rio de Janeiro. Chỗ ấy cũng nghèo, nhưng chưa đến mức tồi tàn ổ chuột như bạn vẫn thấy trên TV. Chúng tôi vẫn có nhà để ở. Và không một ngày nào trôi qua mà chúng tôi không nói chuyện về bóng đá.

Khi tôi lên năm tuổi, cuộc đời tôi đã tràn ngập bóng đá. Không biết giải thích thế nào, nhưng rõ ràng tôi kết nối với bóng đá gần như lập tức. Cứ như bóng đá đã hiện hữu bên trong con người tôi, từ khi vừa chào đời vậy. Tôi muốn làm cầu thủ, đấy là ước mơ từ thơ ấu, nhưng một đứa trẻ con nào biết điều ấy có ý nghĩa gì. Khi nhúng cái cọ của tôi vào hộp sơn để trổ tài làm họa sĩ trên tường, tôi đâu biết bóng đá rồi sẽ đưa mình đến đâu. Sơn chảy xuống cổ tay rồi bàn tay, tôi mặc kệ vì mải nhìn vào bức tường phía trước. Trên bức tường ấy, Zico đang nhìn đám trẻ chúng tôi.

Ronaldo sinh ra trong một gia đình không quá nghèo, nhưng vẫn có tuổi thơ nuôi dưỡng đam mê bằng thứ bóng đá đường phố.

Tôi không biết mọi thứ đã diễn ra nhanh đến thế nào. Trong phút chốc, giấc mơ bỗng trở thành… cuộc đời. Tôi thấy mình cùng đám trẻ chơi bóng, ý tôi là chơi bóng suốt ngày. Bây giờ, khi nhìn lại, tôi nhận ra có lẽ điều khác biệt duy nhất giữa tôi và đám trẻ ấy là: tôi không chỉ mơ về việc trở thành cầu thủ đỉnh nhất, mà tôi thực sự tin vào điều đó. Tôi có niềm tin rằng mình sẽ trở thành một trong những cầu thủ oách nhất trong lịch sử.

Tôi cứ cười khi nghĩ về điều đó, vì tôi không biết từ đâu ra cái niềm tin nom chẳng khiêm tốn chút nào. Nhưng nó… cứ bật ra một cách tự nhiên, khi tôi đá quả bóng đầu tiên.

Tôi không nhớ rõ trận đấu đầu tiên của Flamengo mà mình trực tiếp theo dõi cùng bố đã diễn ra thế nào. Tôi chỉ nhớ cảm giác ấy giống như ta bắt đầu biết đi vậy. Tất nhiên ta chẳng nhớ nổi cảm giác khi chưa biết đi. Tôi cũng vậy đó, tôi không nhớ nổi đời mình trước khi có bóng đá là như thế nào cả.

Tôi cũng không nhớ nổi cái biệt danh đầu tiên trong đời mình đã xuất hiện như thế nào. Tôi chỉ nhớ sau khi ghi bàn vào lưới hai người anh, họ đều la lên “Dadadooooooo!”

Lúc còn nhỏ, tôi không thể phát âm tên mình. Thành ra Ronaldo cứ bị tôi đọc ngọng thành “Dadado”. Cái tên “Dadado” đã ra đời như thế đó.

Ngay từ thuở bé, Ronaldo đã tin anh sẽ trở thành cầu thủ số một thế giới.

Khi các anh tôi đã vào nhà, tôi vẫn còn ở ngoài với quả bóng, đá đi đá lại. Chân trái, chân phải, rồi lại chân trái. Tôi thích chơi ở trong sân nhà mình. Nhà tôi không lớn mấy, tôi cứ phải ngủ trên đi văng suốt, bù lại có được khoảng sân này. Và đấy là tất cả những gì tôi cần: không gian để chơi bóng. Nhà tôi được vây quanh bởi rất nhiều cây ăn trái: này xoài, này ổi, này đào. Khi các anh không chơi cùng, tôi tự lừa bóng quanh những gốc cây.

Trong những ngày tháng ấy, tôi đã thầm nhủ: rồi mình sẽ trở thành cầu thủ hay nhất xưa nay.

Tôi nhìn mọi cơ hội như một nấc thang đưa mình đến gần ước mơ ấy. Suy nghĩ ấy cứ thường trực trong đầu tôi, khiến tôi không còn nghĩ được gì khác. Bố mẹ tôi muốn tôi tập trung vào việc học, nhưng đầu óc tôi không thể toàn tâm. Sau năm đầu tiên chơi futsal, mọi thứ gần như dọn đường cho ước mơ ấy. Một phần trong số đó là vận may, nhưng chủ yếu là sự khao khát.

Một năm sau, tôi được vào tập cùng đội Sao Cristovao. Khi mới 13 tuổi, đã có nhiều CLB dòm ngó tôi. Vì thế, tôi dời lên Belo Horizonte để đầu quân cho Cruzeiro. Năm 15 tuổi, tôi đã được mời lên tập cùng với đội tuyển quốc gia. 16 tuổi tôi đá trận chuyên nghiệp đầu tiên cho Cruzeiro. Năm 1994, tôi đã có tên trong danh sách dự World Cup tại Mỹ.

Như tôi đã nói ấy, mọi thứ diễn ra nhanh lắm.

Và dù đã chờ đợi mọi thứ diễn ra theo hướng ấy, tôi vẫn cảm thấy ngạc nhiên. Vì tôi đâu biết hành trình trở thành cầu thủ chuyên nghiệp phải diễn ra những bước đầu. Làm gì có kế hoạch hay cẩm nang nào. Nhanh ghê lắm. Mới hôm trước còn đá bóng trong trường, hôm sau đã thấy mình tập cùng Bebeto.

UNITED STATES – JULY 17: FUSSBALL: WORLD CUP 1994 USA Los Angeles 17.07.94, FINALE BRA- ITA 3:2 n.E. BRASILIEN FUSSBALLWELTMEISTER 1994, RONALDO und VIOLA/BRA mit WM Pokal (WM Cup) (Photo by Henri Szwarc/Bongarts/Getty Images)

Rồi World Cup ào đến, làm sao tôi có thể diễn tả được ngày hội bóng đá lớn nhất hành tinh đây? Ở Mỹ, người ta hay bảo giấc mơ của mọi học sinh là vào Harvard. Với dân Brazil, dự World Cup chính là vào Harvard vậy. Nó là đấu trường hạng nhất, dành cho cầu thủ hạng nhất.

Tôi không đá một phút nào giải năm ấy, nhưng tôi theo dõi và hấp thu mọi thứ có thể. Tôi ghi chú lại, tôi thu nhặt mọi thông tin, vì tôi biết mình sẽ trở lại đấu trường này.

Mùa hè năm 1994 ấy đã thay đổi hoàn toàn cuộc đời và sự nghiệp của tôi.

Bởi mùa hè năm ấy tôi lần đầu tiên gặp Romario. Tôi đã dõi theo anh ấy trong suốt thời gian trưởng thành. Và tôi nghĩ anh ấy, cùng với Zico, là hình mẫu cho một tiền đạo xịn, cả trong lẫn ngoài sân cỏ. Khi tôi đến khu tập trung của đội tuyển mùa hè năm ấy, Romario luôn ân cần với mọi cầu thủ trẻ, đặc biệt là tôi. Có thể vì chúng tôi đều là tiền đạo, hoặc có thể anh ấy nhìn thấy ở tôi khát vọng và động lực to lớn, giống anh thời còn trẻ. Có nhiều lần sau buổi tập, chúng tôi nói chuyện với nhau không dứt. Hơi quái lạ, nhưng tôi có cảm giác anh ấy nhìn bóng đá với nhãn quan tương tự tôi, cứ đi từng bước một, cho đến khi nào trở thành đỉnh của đỉnh mới thôi.

Ronaldo học hỏi được rất nhiều kinh nghiệm và nhận nhiều lời khuyên quý báu từ các đàn anh Bebeto (trái) và Romario (phải).

Và bước tiếp theo, như Romario khuyên, là phải sang châu Âu.

Romario đã chuyển sang Barca lúc đó, sau khi đã chơi cho PSV Eindhoven – CLB ngỏ ý muốn có tôi ngay lúc ấy. Nghe có vẻ buồn cười, nhưng một trong những đề tài chúng tôi trò chuyện nhiều nhất là thời tiết. Cảm giác đang chơi bóng ở Brazil phải chuyển sang mặt sân đầy tuyết ở Hà Lan thế nào nhỉ?

Nhưng sự thích nghi lớn nhất không phải thời tiết mà chính là sự cạnh tranh. Romario bảo với tôi về việc sẽ vô địch La Liga, sẽ đá trận chung kết Champions League. Tôi biết để trở thành cầu thủ giỏi nhất, tôi cũng phải đi theo lộ trình ấy. Nên tôi ký với PSV.

George Weah.

Marco van Basten.

Paolo Maldini.

Đấy đều là những cầu thủ truyền cảm hứng khi tôi còn bé. Giờ thì tôi đã đến châu Âu, tôi phải tiếp tục tỏa sáng và nổi bật. Tôi đặt ra những mục tiêu tiếp theo và hoàn thành chúng. Tôi cũng phải đảm bảo là mọi nỗ lực của mình được người khác chú ý.

Khi vừa ký với PSV, tôi bảo mình sẽ ghi 30 bàn ngay mùa đầu tiên. Và tôi ghi được 30 bàn.


Những màn trình diễn đỉnh cao của Ronaldo trong màu áo PSV Eindhoven giai đoạn 1994-1996.

Tôi nói mình sẽ trở thành cầu thủ hay nhất thế giới. Và tôi đã giành Quả Bóng Vàng sau khi đầu quân cho Barca.

Tôi luôn có niềm tin vào bản thân khi còn là một đứa trẻ. Nhưng dám tuyên bố về số bàn thắng và giải thưởng ư? Tôi chỉ học theo những ngôi sao đã đi trước mình. Đá bóng hay chưa đủ, phải thu hút sự chú ý của tất cả, phải trình diễn. Nhưng rốt cục, thể hiện ở trên sân vẫn là lời nói trọng lượng nhất.

Tôi không bao giờ đánh mất động lực. Tôi vẫn tự đặt ra những thử thách, nhưng tôi dần ít tuyên bố hơn. Tôi vẫn nói, nhưng chỉ cho mình nghe. Tôi liên tục ép bản thân phải hoàn thiện, đẩy sự chịu đựng lên cao hơn. Chỉ có một điều tôi vẫn chưa làm được: ra sân và thi đấu ở World Cup.

Ở World Cup 1998, tôi mới 21 tuổi, bóng đá vẫn còn rất vui. Tôi ghi bốn bàn trên đường đến với trận chung kết với tuyển Pháp. Rồi vào ngày diễn ra chung kết, đã có biến cố xảy ra, theo cái cách mà tôi không thể giải thích nổi.


Ronaldo trong trận chung kết World Cup 1998, nơi Brazil thua chủ nhà Pháp 0-3.

Tôi cảm thấy người yếu đuối, vô lực và cuối cùng là một cơn động kinh khi đang nằm trên giường. Tôi không nhớ nhiều lắm về những gì đã diễn ra thời gian ấy, nhưng vì bác sĩ kiểm tra và nói tôi có thể ra sân nên tôi ra sân. Tất nhiên tôi đã chơi không tốt và chúng tôi thua trận ấy 0-3.

Đấy là thời gian tồi tệ. Nhưng tôi tự nhủ mình còn trẻ và vẫn còn nhiều World Cup phía trước.

Nhưng đời đâu như ta muốn phải không?

Năm tiếp theo, tôi gặp một chấn thương đầu gối rất nặng. Nó tệ đến mức nhiều người đã bảo tôi phải chia tay bóng đá vĩnh viễn. Một số người còn bảo tôi sẽ không thể đi lại như bình thường được nữa.

Đấy là lúc tôi phải vượt qua giới hạn của bản thân.

Ca chấn thương này tưởng chừng đã đẩy sự nghiệp đang lên như diều của Ronaldo xuống bùn đen tuyệt vọng.

Tôi phải thừa nhận là có những thứ trong bóng đá mà tôi rất ghét: việc di chuyển và chờ đợi. Tôi chỉ yêu cảm giác được ra sân và thi đấu. Cảm xúc ấy chưa bao giờ mất đi. Ở PSV, Barcelona hay Inter, bao giờ tôi cũng ra sân với niềm vui trẻ thơ.

Tôi có cảm giác đời mình khởi đầu và kết thúc trên sân cỏ. Thế nên khi gối bị chấn thương nặng, tôi như một người hấp hối. Bời vậy, tôi làm mọi thứ để có thể trở lại. Tôi bay đến Mỹ gặp những bác sĩ và nhà giải phẫu giỏi nhất. Tôi đi vòng quanh thế giới tìm kiếm cơ hội.

Suốt ba năm sau đó chỉ toàn là tập luyện hồi phục, trở lại, tái phát, lại tập luyện. Tôi biết World Cup 2002 đến càng gần, nhưng tôi không còn thời gian để nghĩ đến những danh hiệu hay những bàn thắng. Phải trở lại sân cỏ, phải chạm chân lại vào trái bóng đã.

Ba năm sau chấn thương tồi tệ nhất, và bốn năm sau chung kết World Cup 1998, tôi lại chơi bóng tại Hàn Quốc, trong màu áo đội tuyển Brazil tại một kỳ World Cup nữa. Và trước khi đá trận chung kết năm ấy với Đức, vài điều phi thường đã diễn ra.

Sẹo chằng chịt trên đầu gối chân phải bị chấn thương nặng của Ronaldo.

Trong phòng thay quần áo, HLV Luiz Felipe Scolari muốn cho chúng tôi xem một đoạn băng trên truyền hình. Chúng tôi nhìn nhau, không biết HLV đang toan tính điều gì đây. Sao tự nhiên lại có cái TV giữa phòng thay quần áo thế này.

“Cứ ngồi xuống nào”, Luiz nói với chúng tôi. “Có vài thứ tôi muốn các cậu xem”.

Rồi ông bật TV, nhấn nút chạy. Đấy là một đoạn băng ghi lại hình ảnh từ Globo, một kênh truyền hình Brazil. Từ lúc đặt chân đến Nhật Bản, chúng tôi chưa từng nhìn thấy bất kỳ hình ảnh nào từ quê nhà. Và đoạn băng này không chỉ là những hình ảnh đơn thuần.

Đài Globo đã đến các miền quê của cầu thủ, ghi lại cảnh người thân và hàng xóm của chúng tôi ăn mừng như thế nào. Nơi cuối cùng họ đến là Bento Ribeiro, quê tôi. Tôi đã nhìn thấy lại con phố nơi mình lớn lên, những bức tường từng hứng chịu những cú sút của mình. Và tôi nhìn thấy những đứa trẻ, đứng cạnh bức tường đầy sơn, được vẽ để cổ động cho chúng tôi, như cách mà tôi từng vẽ để cổ động cho những người hùng của mình trước đây.

Đấy là hình ảnh cuối cùng mà chúng tôi thấy trước khi bước vào sân để đá trận chung kết.

Hết hiệp 1, tỷ số vẫn là 0-0, và đã có một chút âu lo trong đội. Mọi người không nói chuyện với nhau nhiều, thậm chí cũng không có thảo luận chiến thuật gì cả. Chúng tôi biết mình cần phải làm gì, đó là ghi bàn và thắng trận đấu này.

Đấy là một niềm tin không thể giải thích. Niềm tin ấy đã theo chúng tôi qua từng trận đấu tại giải. Một niềm tin len lỏi, không thể định nghĩa. Đấy là đội bóng mạnh nhất mà tôi từng khoác áo. Và áp lực càng cao, niềm tin ấy lại càng lớn. Tôi điềm tĩnh vô cùng, tôi cho đấy là điều làm nên một tiền đạo giỏi: ngập tràn cảm xúc, nhưng biết cách kiểm soát nó.

Thế nên khi ghi bàn, cảm giác như một cơn cực khoái, à không, phải sướng hơn chứ.


Ronaldo chói sáng trong trận chung kết World Cup 2002.

Khi ghi hai bàn vào lưới Đức, tôi nghĩ: đây rồi, mọi thứ là đây, một chức vô địch World Cup đang chờ đợi ta. Tôi chưa từng cảm thấy phấn khích đến như thế khi đứng trên sân.

Phút 90, tôi bị rút ra khỏi sân. Đấy là điều tuyệt vời nhất mà Luiz có thể làm cho tôi. Vì đứng bên ngoài sân, tôi có thể nhìn thấy tất cả. Trên đường rời khỏi sân, tôi nghĩ về những người từng nói tôi không thể trở lại, không thể đá bóng nổi, thậm chí không thể đi đứng như bình thường.

Đấy là năm 2002, thời điểm mọi người bắt đầu dùng điện thoại di động nhiều hơn. Và khi rời sân, tôi nhìn thấy những ánh đèn chớp nháy như đang trong sàn nhảy. Phải mất một phút tôi mới nhận ra điều gì xảy ra. Mọi người đang chụp hình mình.

Trên đường piste, tôi nhìn thấy Rodrigo Paiva, thư ký báo chí đi theo đội. Anh ấy đã ở cạnh tôi trong suốt thời gian hồi phục. Anh ấy vẫn đi bộ chầm chậm cạnh tôi khi tôi cố tập hồi phục. Có lúc tôi ngã quỵ xuống và bật khóc. Mọi cảm xúc đó để rồi bây giờ tôi đứng ở đây, như một món quà.

Brazil’s Ronaldo holds up the trophy while celebrating with teammates after beating Germany in the World Cup final in Yokohama, in this June 30, 2002 file photo. Ronaldo announced his retirement on February 14, 2011, ending one of the most successful careers in soccer. The 34-year-old three-times FIFA World Player of the Year, a twice World Cup winner and the record goalscorer in World Cup tournaments, said injuries and fitness problems prevented him from playing to his best form. REUTERS/Kai Pfaffenbach (JAPAN – Tags: SPORT SOCCER) – RTR2ILRP

Và tất nhiên, chúng tôi ăn mừng. Tôi không ngủ được đêm ấy. Tất cả tiệc tùng cho đến khi bay về Brazil. Trên chuyến bay trở lại quê hương, tôi ngồi cạnh con trai mình, lúc ấy mới hai tuổi. Rồi tôi nhìn sang bố mình. Hai bố con tôi hiếm khi phải nói nhiều, chỉ một ánh nhìn là đủ. Chúng tôi hiểu chức vô địch World Cup này ý nghĩa thế nào với Brazil.

Và ý nghĩa thế nào với quê hương Bento Ribeiro.

Chuyến bay dừng lại ở nhiều thành phố tại Brazil. Cảm giác nhìn thấy người dân nước mình ngập trong niềm vui thật tuyệt. Tranh tường ở mọi nơi, với gương mặt chúng tôi trên đó.

Sau khi vô địch World Cup, tôi lại đặt ra những bước tiếp theo, những mục tiêu tiếp theo. Chỉ có điều mọi việc khó khăn hơn sau một ca chấn thương. Tôi cứ ám ảnh bởi suy nghĩ: mọi chuyện sẽ ra sao nếu không có ca chấn thương ấy, nếu tôi biết tập luyện một cách hợp lý hơn.

Với tôi, bóng đá luôn là chuyện tôi có thể đẩy giới hạn mình đi xa đến đâu và kéo dài sự nghiệp của mình tới đâu. Tôi đã cố vượt qua một ca chấn thương đầu gối nữa và gia nhập Corinthians. Nhưng rồi những vấn đề sức khỏe khác hành hạ tôi đến thở cũng khó, đứng lên cũng mệt, tôi biết mình phải dừng lại. Không còn là cầu thủ mà mình muốn, ra sân cũng chẳng còn gì vui.


Ronaldo bật khóc khi tuyên bố giải nghệ năm 2011.

Thế nên năm 2011, tôi cần phải ra quyết định.

Tôi cần phải giã từ sự nghiệp.

Ít nhất là sự nghiệp trên sân cỏ.

Nhưng bóng đá là một thứ gây nghiện, cho cầu thủ, cho CĐV, cho mọi người. Đấy là lý do bóng đá kết nối nhiều người trên thế thế giới đến vậy. Tôi đã dành nhiều thời gian để suy nghĩ mình phải làm gì sau khi giải nghệ, để suy nghĩ bóng đá đã cho mình những gì.

Tôi muốn đảm bảo lũ trẻ quê mình nhìn bóng đá theo cách tôi đã nhìn. Nhưng những thành phố và xóm làng đang ngày càng thay đổi. Khi tôi lớn lên, sân bóng ở mọi nơi. Nhưng bây giờ toàn là những cao ốc, những tòa nhà, đâu còn lũ trẻ chơi bóng trên đường nữa.

Với tôi, sân bóng là điều hoàn hảo nhất trên đời. Sân bóng ấy có thể ở trong một sân vận động, trên một bãi biển, hoặc đơn giản là bãi cỏ lớn với những gốc cây ăn trái. Không hề gì cả. Khi còn nhỏ, đám trẻ bước ra sân và nhìn thấy tương lai của chúng.

Một trong những điều làm tôi vui nhất là khi biết Lionel Messi, Neymar, Cristiano Ronaldo hay Zlatan Ibrahimovic nói về ảnh hưởng của tôi lên họ, lên cách họ chơi bóng và trưởng thành. Nghĩ về những điều này, tôi như thấy lại chính mình của thời thơ ấu, lớn lên tại Brazil, vẽ tranh tường và mơ trở thành Zico. Có những cậu bé ở Brazil, Argentina, Bồ Đào Nha hay Thụy Điển mơ trở thành tôi. Ôi sự kết nối ấy mới tuyệt vời làm sao!

Điều làm Ronaldo hạnh phúc hơn cả, khi nhìn lại sự nghiệp, là cách anh truyền cảm hứng cho các thế hệ siêu sao bóng đá tiếp theo như Ibrahimovic hay Ronaldo.

Điều này thật đẹp. Bóng đá thật đẹp.

Bạn biết không, tôi nghĩ nhiều về việc sẽ kết thúc tất cả những ước mơ về bóng đá của mình như thế nào. Tôi là người giỏi kể truyện, nhưng không bao giờ giỏi kết thúc. Nên tôi bèn kết thúc theo cách này:

– Tôi đã sống những giấc mơ của mình. Có bao nhiêu người đủ dũng khí nói thế về cuộc đời họ? Được nhìn thấy và sống trong những rực rỡ sắc màu.

Nguồn: https://vnexpress.net/tin-tuc/hau-truong/ronaldo-va-giac-mo-vut-tro-thanh-cuoc-doibr-3639449.html, người dịch: Hoài Thương

 

 


Bài viết gốc: https://www.theplayerstribune.com/ronaldo-brazil-the-life-of-dadado/

The Life of “Dadado”

AUG 3 2017

When I think about the World Cup, the first thing that comes to my mind is paint.

Little tin cans of paint, in blues and greens and yellows.

The brightest colors you could imagine.

In Brazil, there’s this tradition every four years before the tournament starts. You go out and you paint the streets of your town. It’s sort of a competition to see who ends up with the most beautiful murals and pavements. So, for the 1982 World Cup, just like every other kid in my country, I went out and painted my street with the other children who lived beside me. Everyone in our town would take part, and then murals were everywhere … in all kinds of colors and designs — birds, the Brazilian flag, players on the national team.

After we were done painting, there was an old neighbor of ours, Mr. Renato, who’d have everyone over to watch the matches. I can’t remember much about him … other than he just seemed so big to me when I was that little. He was retired from the Air Force, or something like that, and he’d buy us all these french fries and soda. Now that was a big deal. We’d didn’t get to have that kind of food a lot. It’s something so small like that that just makes a memory special in your mind … fries and soda … sitting with your friends in front of the TV watching football, thinking maybe … one day … that could be you … a professional footballer.

I grew up in Bento Ribeiro, which is a northern suburb of Rio de Janeiro. It’s lower middle class. There’s no slums or anything like that, or piles of houses that you’re always seeing on TV. It was just … home. And there wasn’t a day where football wasn’t the topic on everyone’s mind

And honestly, by the time I was five years old, I already saw my life around football. I don’t know how to explain it, but I just connected with the sport right away. It was just there … inside me. It feels so easy to say that when you’re young. I want to be a footballer. But as a kid, you don’t really know what that means. You don’t really grasp the hugeness of that. Reality is not something you could comprehend when you’re little and just dreaming.

And I definitely didn’t know what that meant yet when I was just five years old … as I dipped my brush into a can of paint. I didn’t know where football was about to take me   … as the blue dripped down my wrist and arms, as I stood there with my friends on our street. While a new portrait of Zico watched over us.

I didn’t know how fast it would all go. How quickly a dream would become … life.


For right then, I was still just one of the other little boys in our town known for playing football.

And I mean playing all the time.

Maybe, looking back, that’s what made me different from all the other kids in Brazil who wanted to be footballers. I wasn’t just dreamingof being the greatest, but actually, truly believingit. That I really could be … one of the best who ever played.

I laugh thinking about it, because I don’t know where it came from, or where that thinking started.

It was just … life … from the moment I first kicked a ball.

But, to be honest, I don’t even remember the first Flamengo match I went to with my father at Maracanã. It’s weird, but the only thing I can compare it to is that it’s sort of like walking, you know? Of course there was a time when you couldn’t or didn’t walk, but you don’t know life without it. And I just don’t know my life without football.

Even my first nickname came from a time I can’t remember.

Whenever I scored a goal against my two older brothers, they’d scream, “Dadadooooooo!”

When I was little, I had trouble pronouncing Ronaldo. It always came out sounding a little more like “Dadado”… so … Dadado it was.

When my brothers would go inside the house, I’d stay out with my ball, just kicking and kicking. Left foot, right foot, left foot. I loved playing out there in our yard. We didn’t have a very big house and I’d sleep on the couch most of the time. But the good thing was that the house sat on all of this land. And that’s all I needed: Space to play football. Being that it was in Brazil, our home was surrounded with all of these fruit trees … guavas … mangoes … jabuticabas. So I would dribble through the trees when my brothers left me.

While I was out there I’d be thinking to myself, I’m going to be the greatest football player ever.

I looked at every opportunity as a step toward becoming a professional football player. It was like a menace in my head. I couldn’t think of anything else — as much as my parents wanted me to focus on school. And after that first year playing futsal, all the other steps seemed to fall into place. Part of it was luck … a lot of it was dedication. I began training the next year with São Cristóvão football club. And by the time I was 13, clubs were already looking at me. So I went to Belo Horizonte to play for Cruzeiro. When I was 15, I got my first invite to train with the national team. When I was 16, I made my professional debut for Cruzeiro.

And the next year, in 1994, I went to my first World Cup with Brazil.

Like I said, it all happened so fast.

And as much as I wanted all of it, every moment still felt like a surprise, in a way. I didn’t know what a timeline for becoming a professional was supposed to be like. There’s no plan or handbook. Sometimes it felt like I went from one day playing at school and in our backyard, to practicing with Bebeto.

Then the World Cup came. How can I describe that 1994 World Cup? Or that team?

Let me put it this way. Harvard’s a pretty big deal in America, right? Well, playing with that team in that tournament was like going to the Ivy League of football. It was a first-class, front-row education on how to not just play football, but how to be a footballer. How to be a World Cup champion.

I didn’t play a minute in that tournament, but I watched and absorbed everything that I could. I took notes, collected all this information, knowing that someday I was going to be back.

That summer changed my life and my career.

Because that’s also when I first met Romário. He was obviously someone who I grew up watching as a striker, and between him and Zico, I just thought, That’s what a player looks like, on and off the field. When I got to camp that summer, Romário was always so attentive to the younger players … especially me. Maybe because we were both strikers, or he saw in me the same dedication and drive, I don’t know. But there’d be so many times after practice that we’d just talk. It was weird, but I felt like he saw the sport like I did: That it could be this evolution, a series of steps that you’d take until you could make the next one. And the next one. Until you were the best of the best.

And the next step, he told me, had to be Europe.

Romário had already joined Barcelona at that point and had played for PSV, who was talking to me about coming over. This may sound funny, but one of the things we spoke about was the weather. What was it like going from playing in Brazil to pitches in the Netherlands covered in snow?

The biggest adjustment though, would be the competition. He’d tell me about winning La Liga, or playing in a Champions League final. And then I knew as well … if I wanted to actually be the best, I needed to follow that path as well. So I signed with PSV.


George Weah.

Marco van Basten.

Paolo Maldini.

Those were the guys who I looked up to as a kid. The greatest ever. And now I was playing in Europe, too. I needed to stand out as well. So … I became bold, let’s say. I set targets and I went out to achieve them. And I made sure people knew what I was doing as well.

When I got to PSV, I said I’d score 30 goals in my first season.

Then I scored 30.

Then I said I’d be the best in the world.

Then I went to Barcelona and won the Ballon d’Or.

I had always had that confidence in myself as a kid. But announcing the goals, the awards? I was just doing what I had seen other guys doing when I was growing up. The bragging … the showmanship … it took me a couple of years — probably longer than it should have — to realize, This isn’t me. It wasn’t my personality to be the type of player who spoke like that. At the end of the day, I could just let my game do the talking. .

My drive didn’t go away, of course. I kept giving myself those challenges. But I kept them to myself. Being the best didn’t need to be about headlines. Being the best was always just how I wanted to play the sport. Constantly pushing myself. Constantly finding my limit … and going past it.

What I was doing by saying these things was testing my own limits.

Except the one thing that I still did not do was to play in a World Cup.

In my mind, it was only a matter of time. And I had plenty of time.

At World Cup ’98, I was 21 years old and football was just fun to me. I scored four goals on the way to the final against France. And then, on the day of the final, something happened that I cannot explain. I became very, very sick and I had a seizure in my bed. I do not remember much of it. But when the doctors did their tests and cleared me to play, I played. Of course, I did not play well and we lost the match 3–0.

It was a devastating time. But, in my mind, I was still young, and there would be many more World Cups. There would be many more opportunities.

Of course, this is not how life really works, is it?

The following year, I had a very bad knee injury. It was so bad that some people said I would never play football again. Some people said that I would never even be able to walk again.

And then my limits were truly tested.

I have to be honest and say that there are things in football that always bothered me. The traveling. The waiting. But those moments on the field … just … playing? I loved it so much. That emotion never lessened for me. At PSV, or Barcelona, or Inter — I always felt the same happiness as I did when I was little boy.

Life, for me, felt like it started and ended on a football pitch. So when my knee was destroyed, it was like my life had been taken away.

So I did whatever I could to make sure I’d get back. I traveled to the U.S. to meet with doctors and surgeons. I went around the world. It went on like this for three years of rehab and setbacks. I knew the 2002 World Cup was coming, but it wasn’t trophies or goals that motivated me. I just thought about that feeling — that feeling that I can only find on a football pitch with a ball at my feet.

Three years after my worst injury, and four years after losing the final in 1998, I had the ball at my feet in South Korea, playing in the World Cup for Brazil.

And right before the final against Germany, something amazing happened.

When we got in the changing room before the match, our manager, Luiz Felipe Scolari, had something to show us on the television. We kind of looked around at each other, not sure what was going to happen. A TV in the changing room was not a normal thing.

“Sit down,” Luiz told us. “There’s something I want you to see.”

He turned on the TV and hit play. It was a recording from Globo, a Brazilian channel. We hadn’t gotten to see the news from our country since we were playing in Japan, so it was the first time we’d seen or heard from the people back home.

But this wasn’t just a regular broadcast. In the show, they went to each of our hometowns, to show how the neighborhoods and states were celebrating. Eventually they got to Bento Ribeiro … and right there in front of me … I saw the streets I grew up playing on … I saw the walls I’d kick my ball against.

And I saw little kids standing by the colorful murals that they had painted for us, just like I used to do.

It was the last thing we saw before we went out onto the field.

So when it was still 0–0 at half time, there wasn’t a worry within our team. I will tell you the truth … there wasn’t a lot of conversation, or any big strategy being discussed in the changing room. We just knew what we needed to do. We just accepted it. We just knew we’d score the goals we needed. And we’d win.

There was just this … confidence.

We felt it throughout the tournament: Every game was ours. We didn’t have to say how great we could be. We all just felt it. That team was probably the best team I ever played with.

And for me, I don’t know, but the higher the pressure, the easier things become. I could see things. I was calm. I could just … breathe. I think that’s what makes a good striker: having all of this emotion, but knowing how to control it.

Then when you do score … it’s almost like an orgasm … but more.

So when I scored twice to put us ahead of Germany, I thought, This is it. Everything was right there … a World Cup trophy, minutes away from being ours … I had never felt anything like that on a pitch.

And then at the 90th minute, I was subbed off. It was the most incredible thing — what Luiz did for me — because I could see everything. I could take in the moment of what we had just done. As I walked off the pitch, I thought about the people who’d said I’d never be back. That I’d never play again. That I might never even be able to walk again.

This was 2002, and people were just getting cellphones. So when I looked around the stadium, I saw all these little white squares, like a disco. It took me a minute to realize what was happening. People had their flip phones pointed at me and they were taking pictures.

Back then, this was a new concept.

And then, when I got to the sideline, I saw Rodrigo Paiva, the press secretary for the national team. This man had been with me at every point in my recovery. He used to walk slowly beside me when all I could do was walk. I just lost it and started crying. All of this emotion, I had never felt anything like it before.

That moment … it was a gift.

Then, of course, we celebrated. I don’t think we slept that night. It was just one big party until we flew home to Brazil. And on the flight home, I sat with my son — who was two years old at the time — in my lap and I looked over at my father. We didn’t really say anything to one another. We never really had to … that was just our kind of relationship. But we both knew what that World Cup meant. What it meant for our family. What it meant for Brazil.

And what it meant for Bento Ribeiro.

The plane stopped in many different Brazilian cities on the way back. Those were some of the best days of my life. Seeing all the people in our country, and all the happiness. Seeing murals everywhere. But now … with our faces on them.

After winning that World Cup, though, I looked toward the next steps … the next targets … the next challenges in my career on the field. Except, it all became a lot harder after my injuries. I still think about where I would be if those knee injuries hadn’t happened — if I knew how to train properly.

For me, football was always about seeing how far I could push myself and I feel I did that for as long as I could. I had made it through another knee injury and I joined Corinthians. But when other health problems made it difficult to not only play, but also to breathe, and stand up, and walk … I knew I had to stop. If I couldn’t be the player that I wanted to be on the pitch, if I couldn’t have the same feeling, then I couldn’t be out there at all.

In 2011, I needed to make a decision.

I knew that I needed to say goodbye to football.

At least, to my time on the pitch.

But football — it’s like an addiction. For players. For fans. For everyone. It’s why it just grabs so many people all over the world. So I’ve spent a lot of time thinking about that since I’ve stopped playing. I think about what the sport gave to me.

I want to make sure that kids growing up now — wherever they may be — see football the same way I did. But cities and towns are changing. When I was growing up, there were football pitches everywhere. Now, there are buildings and other developments taking over a lot of those spaces, so you’re not seeing kids out on the streets as much playing or kicking around.

To me, a football pitch is the most perfect thing in the world. It can be in a stadium, or on a beach, or on just a big patch of grass with fruit trees. It doesn’t matter. When you are a kid, you can look out on a pitch and see your future.

One of the things that makes me happiest in life is when I hear guys like Messi, Neymar, Cristiano Ronaldo or Ibrahimović say what an influence I had on the game, on how they play, on their memories and dreams of growing up and wanting to be footballers. Think about this … I was just a boy in Brazil painting murals and dreaming of being like Zico. They were just boys in Brazil and Argentina and Portugal and Sweden dreaming of being like me. We were connected by this feeling, you know?

That is beautiful to me. That is football to me.

You know, I thought a lot about how to finish this. I am good at starting to tell stories, but I never want to finish them.

I will finish by saying this: I lived my dreams. How many people can say that about their lives? To have seen and lived in so much color.

RONALDO / CONTRIBUTOR